TKV nhờ chính quyền thu hồi mỏ than đẹp từ đối tác ngoại

Ngưng trệ dự án

Một trong hàng loạt những kiến nghị mà Tâp đoàn Công nghiệp Than – Khoáng sản Việt Nam (TKV) mong muốn tỉnh Quảng Ninh phối hợp tháo gỡ sớm, để góp phần nâng công suất khai thác than ngay trong năm nay là việc đưa vào khai thác Dự án mở rộng khai thác lộ thiên khu Uông Thượng mở rộng + Đồng Vông, TP Uông Bí.

Theo TKV, dự án này lẽ ra được khai thác từ năm 2024, với công suất mỏ khoảng 650.000 tấn/năm.

Tuy nhiên, đến nay, dự án vẫn nằm im, bởi chưa thực hiện được hồ sơ cấp phép do mỏ cũ trước đây được giao cho Công ty PT. Vietmindo Energitma (100% vốn nước ngoài) cũng tại vị trí này đến nay chưa thực hiện các thủ tục đóng cửa mỏ.

Theo quy định, một trong những thủ tục để cấp giấy phép cho mỏ mới nằm trên ranh giới mỏ cũ thì phải đóng cửa mỏ cũ sau khi đã hết thời hạn khai thác.

Cũng theo TKV, Công ty PT. Vietmindo Energitma (Công ty Vietmindo) cũng chưa thực hiện các thủ tục kết thúc hợp đồng hợp tác kinh doanh với Công ty Than Uông Bí, thuộc TKV đối với dự án trước đây, dù thời hạn của hợp đồng đã kết thúc từ lâu.

Vì thế, để giải quyết dứt điểm vụ việc, một lần nữa TKV đề nghị tỉnh Quảng Ninh chỉ đạo, yêu cầu Công ty Vietmindo thực hiện các trách nhiệm liên quan đến việc kết thúc hợp đồng hợp tác kinh doanh.

Lãng phí kéo dài

Như Báo Lao Động đã phản ánh, những tranh chấp về hợp đồng khai thác than giữa TKV, mà đại diện là Công ty Than Uông Bí và Công ty Vietmindo đã diễn ra trong nhiều năm qua nhưng vẫn chưa giải quyết được.

Việc này khiến mỏ than được coi là có chất lượng tốt nhất ở Quảng Ninh bị bỏ không suốt nhiều năm qua.

Theo TKV, ngày 19.4.1991, Công ty Than Uông Bí, thuộc TKV được giao ký hợp đồng hợp tác kinh doanh với Công ty Vietmindo. Theo đó, Công ty Vietmindo đầu tư toàn bộ máy móc, công nghệ để khai thác trong 30 năm mỏ than Đồng Vông – Uông Thượng, phường Vàng Danh, TP.Uông Bí.

Lợi nhuận được chia theo tỉ lệ 90% cho Công ty Vietmindo và 10% còn lại là của Công ty Than Uông Bí. Mỏ than lộ thiên có diện tích trên 1.000 ha, là nơi có vỉa than tốt hạng nhất ở Quảng Ninh.

Vì nhiều lý do, đến năm 1997, Công ty Vietmindo mới bắt đầu khai thác than tại đây.

Theo giấy phép, Công ty Vietmindo được khai thác đến năm 2021, nhưng bị giới hạn ở sản lượng 6,25 triệu tấn than sạch. Theo đó, kể cả khi chưa tới năm 2021 nhưng sản lượng đủ 6,25 triệu tấn thì các bên liên quan sẽ xem xét dừng hay gia hạn giấy phép.

Theo số liệu của TKV, từ năm 1997 đến hết năm 2018, Công ty Vietmindo đã khai thác được tổng cộng trên 10 triệu tấn than sạch, tương đương với 13,5 triệu tấn than nguyên khai, trong đó xuất khẩu trên 8,6 triệu tấn.

Tuy nhiên, theo quy định, việc áp dụng giới hạn sản lượng 6,25 triệu tấn chỉ tính từ năm 2009 khi lần đầu có Luật Khoáng sản.

Và như vậy, từ năm 2009 đến hết năm 2018, Công ty Vietmindo khai thác được trên 6,1 triệu tấn than sạch.

Dẫu vậy, dù tính theo phương án nào thì đến thời điểm hết hạn giấy phép năm 2021, theo TKV, số lượng than khai của Công ty Vietmindo cũng đã đạt ít nhất 6,25 triệu tấn.

Công ty Vietmindo đã dừng các hoạt động khai thác cách đây vài năm, tuy nhiên việc bàn giao mặt bằng vô cùng khó khăn do hai bên còn vướng mắc nhiều thủ tục.

Đến nay, Công ty Vietmindo mới bàn giao cho TP Uông Bí một phần rất nhỏ diện tích mỏ, trong khi theo quy định, chỉ khi nào bàn giao toàn bộ mặt bằng thì chính quyền địa phương mới cùng với các sở, ngành, đơn vị liên quan làm các thủ tục tiếp theo để giao cho TKV.

Trước đó, vào tháng 4.2019, trả lời Báo Lao Động, đại diện Cty Vietmindo cho biết đã có công văn xin cho gia hạn thêm 20 năm nữa tại mỏ than.

Theo giấy phép, công ty được khai thác ở khu vực Uông Thượng và Đồng Vông, nhưng tới thời điểm 2019, công ty mới chỉ khai thác ở Uông Thượng. Tại Uông Thượng, trữ lượng còn khoảng 1,5 triệu tấn; trong khi trữ lượng tại Đồng Vông là khoảng 12 triệu tấn.

Sau đó, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Quảng Ninh có công văn gửi Công ty Vietmindo thông báo về việc hợp đồng thuê đất đối với khu vực công ty này được Tổng cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam cấp phép khai thác than tại Uông Thượng, phường Vàng Danh, TP.Uông Bí đã hết hạn.

Trường hợp Công ty Vietmindo muốn tiếp tục thuê đất thì phải căn cứ vào nhiều yếu tố, trong đó có việc liệu có được các bộ, ngành liên quan đồng ý gia hạn giấy phép khai thác hay không.

Trong công văn gửi Tổng cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam ngày 22.12.2021, TKV đề nghị không gia hạn giấy phép và đóng cửa mỏ ngay sau khi giấy phép hết hiệu lực.