Hành trình đòi lại lối đi cho gia đình cựu chiến binh 90 tuổi

Gần 5 năm “đội đơn” kêu cứu, chính quyền vẫn im lặng

Lối đi rộng 2,5m, dài 25m vốn là con ngõ nhỏ do gia đình ông Vũ Quốc Đặng, sinh năm 1934, trú xóm Gòi, thôn Đông Trang, xã Ninh An, TP Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình (nay là phường Nam Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình) sử dụng ổn định từ năm 1986. Đến năm 2021, lối đi này bất ngờ bị gia đình ông Vũ Ngọc Hương xây tường bịt lại còn khoảng 40cm.

Kể từ khi lối đi bị bịt lại, mọi sinh hoạt của gia đình ông Đặng trở nên khốn khổ. Lúa gặt về không có đường để mang vào nhà, xe cộ phải để ngoài ngõ, thậm chí khi ông Đặng ốm, gia đình phải phá tường rào, xin đi nhờ qua nhà hàng xóm để đưa ông đi viện.

Điều khiến gia đình càng thêm bức xúc đó là toàn bộ con ngõ cụt rộng 2,5m và dài khoảng 25m này là đường giao thông, lối đi chung của cả xóm do UBND xã Ninh An quản lý. Ngay từ năm 2021, UBND huyện Hoa Lư (nay là phường Nam Hoa Lư) đã ban hành Quyết định số 912/QĐ-UBND về việc thu hồi 14,5m² đất tại vị trí lối đi để làm đường giao thông, đồng thời xác định rõ phần đất mà hộ ông Hương lấn chiếm và xây tường rào chặn lại là sai phạm.

Tuy nhiên, điều đáng nói là quyết định hành chính ấy bị “treo” suốt 4 năm. Không cưỡng chế, không cập nhật vào hồ sơ đất đai. Chính quyền xã và huyện Hoa Lư cũ đều né tránh trách nhiệm. Gia đình ông Hương viện lý do “chưa đính chính sổ đỏ” để tiếp tục giữ nguyên hiện trạng, đẩy gia đình cựu binh vào thế có nhà nhưng không có lối vào.

Trong suốt gần 5 năm, ông Vũ Quốc Đặng và con gái là chị Vũ Thị May đã gửi hàng chục lá đơn cầu cứu từ xã đến huyện và tỉnh. Nhưng điều họ nhận lại là những lời hứa suông, những văn bản “chuyển tiếp”.

“Đơn gửi lên xã, xã không giải quyết, gửi lên huyện, huyện lại giao về cho xã giải quyết, gửi lên tỉnh, tỉnh lại giao về cho huyện và cuối cùng huyện lại giao về cho xã” – chị May bức xúc.

Báo Lao Động lên tiếng, công lý được khơi thông

Tháng 3.2025, sau khi tiếp nhận thông tin và hồ sơ, phóng viên Báo Lao Động trực tiếp về xã Ninh An xác minh hiện trường, làm việc với người dân và chính quyền. Ngày 26.3.2025, bài viết đầu tiên với tiêu đề “Một người có công ở Ninh Bình kêu cứu vì nhà bị bịt lối đi” được đăng tải trên Báo Lao Động điện tử.

Hình ảnh cụ ông 90 tuổi chống gậy lách qua khe tường để vào nhà, được đăng tải trên Báo Lao Động đã nhanh chóng thu hút sự quan tâm của đông đảo bạn đọc. Không dừng lại ở đó, Báo Lao Động tiếp tục theo sát diễn biến vụ việc, công bố nhiều văn bản pháp lý liên quan, phỏng vấn các bên, nêu rõ vai trò của từng cấp chính quyền và làm sáng tỏ trách nhiệm quản lý đất đai. Mỗi thông tin đưa ra đều được đối chiếu với hồ sơ gốc và xác minh từ nhiều nguồn độc lập.

Ngày 1.4.2025 – đúng 1 tuần sau khi Báo Lao Động phản ánh, ông Đoàn Minh Huấn – Bí thư Tỉnh ủy Ninh Bình cũ đã tiếp công dân và trực tiếp lắng nghe chị Vũ Thị May trình bày lại toàn bộ sự việc. Sau buổi tiếp công dân, ông Đoàn Minh Huấn đã chỉ đạo các đơn vị liên quan phải xử lý nghiêm các cá nhân, tập thể nếu có dấu hiệu buông lỏng quản lý hoặc không thực hiện đúng chức trách. Ban Nội chính Tỉnh ủy đã có văn bản gửi UBND TP Hoa Lư (thời điểm này huyện Hoa Lư và TP Ninh Bình đã hợp nhất thành TP Hoa Lư), yêu cầu khẩn trương giải quyết dứt điểm vụ việc và bảo đảm quyền lợi hợp pháp của công dân.

Đến ngày 29.4.2025, UBND TP Hoa Lư đã ban hành Quyết định số 3617/QĐ-UBND về việc cưỡng chế thu hồi 14,5m² đất tại vị trí lối đi bị lấn chiếm và xây tường bịt lối đi để làm đường mở lại lối đi vào nhà cho gia đình ông Đặng. Theo kế hoạch, việc cưỡng chế sẽ diễn ra từ ngày 16 đến 26.5.2025.

Tuy nhiên, trước khi lực lượng chức năng vào cuộc để cưỡng chế, gia đình ông Hương đã tự phá dỡ bức tường rào trên vào ngày 9.5.2025. Cũng trong ngày 9.5, sau khi bức tường được phá dỡ, UBND xã Ninh An đã cho đổ bêtông lại toàn bộ con ngõ trên để phục vụ nhu cầu đi lại của các hộ dân.

Đến thăm gia đình ông Vũ Quốc Đặng vào chiều ngày 24.7, nhân dịp kỷ niệm 78 năm Ngày Thương binh liệt sĩ (27.7.1947-27.7.2025), trong căn nhà nhỏ của gia đình ông Đặng đầy ắp tiếng cười. Ở tuổi 90, ông Đặng vẫn minh mẫn và đi lại bình thường.

Chị Vũ Thị May tâm sự, từ lúc lối đi vào nhà được mở lại, bố chị và mọi người trong gia đình rất vui mừng. Sau bao nhiêu năm chờ đợi, mong mỏi, cũng như tháng ngày dài cầu cứu khắp nơi, cuối cùng nguyện vọng của gia đình cũng đã được như mong muốn.