Du lịch nông thôn, chuyển đổi số, hạ tầng và môi trường xanh làm nền tảng phát triển nông thôn mới Ninh Bình

Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Ninh Bình, hiện địa phương này đã hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM. Bên cạnh đó, toàn tỉnh có 980 sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên, trong đó có 03 sản phẩm đạt 5 sao, 01 sản phẩm tiềm năng 5 sao, 152 sản phẩm 4 sao và 824 sản phẩm 3 sao.

Du lịch nông thôn gắn với xây dựng nông thôn mới Ninh Bình

Theo báo cáo, trong quá trình xây dựng nông thôn mới, hoạt động du lịch nông thôn với các sản phẩm du lịch cộng đồng, nông nghiệp nông thôn hình thành và phát triển mạnh mẽ gắn với các khu, điểm du lịch lớn.

Nhiều mô hình du lịch cộng đồng, du lịch nông nghiệp, làng nghề truyền thống gắn với phát triển du lịch đã trở thành điểm sáng, góp phần nâng cao thu nhập, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế khu vực nông thôn.

Trên nền tảng tài nguyên thiên nhiên và văn hóa phong phú của địa phương, các điểm du lịch nổi tiếng phải kể đến tại Ninh Bình như Tràng An, Tam Cốc – Bích Động, Vân Long, khu du lịch sinh thái động Thiên Hà hay khu du lịch tâm linh lịch sử Gia Sinh đã trở thành hạt nhân phát triển du lịch cộng đồng. Tại đây, người dân không chỉ tham gia hoạt động dịch vụ homestay, hướng dẫn du lịch mà còn trực tiếp giới thiệu nghề truyền thống, ẩm thực, nếp sống bản địa đến du khách trong và ngoài nước.

Hiện tỉnh Ninh Bình có 3 mô hình du lịch nông thôn được công nhận sản phẩm OCOP trong lĩnh vực dịch vụ – du lịch cộng đồng, gồm: điểm du lịch Hang Múa (phường Nam Hoa Lư), dịch vụ du lịch cộng đồng Vân Long (xã Gia Vân) và du lịch Quèn Thờ (phường Trung Sơn). Đây là minh chứng rõ nét cho sự chuyển mình của các vùng nông thôn Ninh Bình, nơi du lịch đã trở thành điểm sáng kinh tế quan trọng, gắn với chương trình xây dựng nông thôn mới nâng cao.

Song song với đó, việc phát triển làng nghề gắn với du lịch được xem là hướng đi hiệu quả. Nhiều làng nghề truyền thống đang được khôi phục, đầu tư, tạo nên sức hút đặc biệt đối với du khách như: thêu ren Văn Lâm, đá mỹ nghệ Ninh Vân, gốm cổ Bồ Bát, dược liệu Sinh Dược Gia Sinh… Đây không chỉ là không gian sản xuất mà còn là “bảo tàng sống” của văn hóa nông thôn, góp phần quảng bá hình ảnh con người Ninh Bình hiếu khách, cần cù và sáng tạo.

Ngoài các điểm nổi bật tại Hoa Lư và Gia Viễn, mô hình du lịch cộng đồng cũng đang lan tỏa ở nhiều địa phương khác. Các hợp tác xã du lịch sinh thái cộng đồng như Giao Phúc, Giao Ninh, Hải Hậu hay Khu du lịch sinh thái núi Ngăm đang thu hút ngày càng đông du khách đến trải nghiệm, nghỉ dưỡng. Nhiều sản phẩm đặc trưng như rối nước Hồng Quang, làng hoa Vị Khê, kèn đồng Phạm Pháo, làng muối Bạch Long… trở thành điểm dừng chân thú vị, góp phần khơi dậy tinh thần làm du lịch của người dân nông thôn.

Các sản phẩm du lịch nông thôn đặc sắc của Ninh Bình không chỉ dừng lại ở tham quan, nghỉ dưỡng mà còn mở rộng sang du lịch nông nghiệp, sinh thái, tâm linh và trải nghiệm nghề truyền thống. Từ khu nông nghiệp công nghệ cao ở Thụy Lôi, mô hình nông nghiệp hữu cơ tại Nhân Bình – Xuân Khê, đến làng dệt lụa Nha Xá, khu vực chùa Đọi (Tiên Sơn), hay vùng nông thôn ven sông Châu… đều đang trở thành không gian du lịch trải nghiệm đặc sắc, nơi du khách có thể tìm hiểu, tương tác, cảm nhận sâu sắc về cuộc sống và văn hóa nông thôn Bắc Bộ.

Thực tế cho thấy, du lịch nông thôn đã và đang góp phần làm thay đổi diện mạo vùng nông thôn Ninh Bình. Không chỉ giúp nâng cao thu nhập, tạo việc làm cho hàng nghìn lao động, mà còn khuyến khích người dân gìn giữ, phát huy giá trị văn hóa bản địa, bảo vệ môi trường sinh thái và thúc đẩy xây dựng nông thôn mới theo hướng xanh – sạch – đẹp – văn minh.

100% số xã đạt tiêu chí về thông tin – truyền thông

Nếu du lịch nông thôn mang đến sức sống mới cho các làng quê, thì chuyển đổi số, bảo vệ môi trường và bảo đảm an ninh trật tự chính là những nền tảng bền vững giúp Ninh Bình tiến bước trên hành trình xây dựng nông thôn mới thông minh. Những chương trình này không chỉ thay đổi diện mạo vùng nông thôn, mà còn nâng tầm chất lượng sống, gắn kết giữa phát triển kinh tế và quản trị hiện đại.

Trong bối cảnh toàn quốc thúc đẩy chuyển đổi số, Ninh Bình là một trong những địa phương sớm đưa công nghệ thông tin vào tiến trình xây dựng nông thôn mới. Sở Thông tin và Truyền thông tỉnh này đã tổ chức rà soát, khảo sát toàn diện các xã, thôn, xóm để xác định khu vực chưa có Internet cáp quang hoặc vùng “lõm sóng” di động, đồng thời phối hợp với các doanh nghiệp viễn thông tháo gỡ khó khăn, đầu tư mở rộng hạ tầng số.

Đến nay, 100% địa bàn dân cư của tỉnh đã được phủ sóng 3G, 4G và có Internet cáp quang, đảm bảo người dân vùng nông thôn có thể tiếp cận thông tin, thương mại điện tử, dịch vụ công trực tuyến và các nền tảng học tập, sản xuất số. Đây là bước tiến quan trọng giúp thu hẹp khoảng cách giữa thành thị và nông thôn trong thời đại số.

Không chỉ dừng ở hạ tầng, Ninh Bình còn đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản trị nông thôn, thông qua các hội nghị, tọa đàm, hướng dẫn triển khai cụ thể tới các tổ chức chính trị – xã hội như Hội Nông dân, Hội Cựu chiến binh, Công đoàn viên chức. Việc ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, cung cấp dịch vụ hành chính công, tuyên truyền và giám sát đã giúp 100% số xã đạt tiêu chí về thông tin – truyền thông, hành chính công theo chuẩn nông thôn mới nâng cao.

Song song với chuyển đổi số, Ninh Bình coi môi trường và nước sạch là yếu tố quan trọng để nâng cao chất lượng cuộc sống người dân nông thôn. UBND tỉnh Ninh Bình đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, hướng dẫn triển khai công tác bảo vệ môi trường gắn với tiêu chí xây dựng nông thôn mới. Nhờ đó, nhận thức cộng đồng đã chuyển biến rõ rệt, phong trào “xanh – sạch – đẹp” lan tỏa sâu rộng ở nhiều địa phương

Các mô hình thu gom, phân loại rác tại nguồn, trồng hoa, cây xanh dọc đường làng, ngõ xóm, xây bể thu gom nước thải sinh hoạt quy mô thôn, xóm hay đặt bể chứa bao gói thuốc bảo vệ thực vật trên đồng ruộng được triển khai rộng khắp. Nhiều mô hình do Hội Phụ nữ, Hội Nông dân khởi xướng đã phát huy hiệu quả, tạo cảnh quan sáng – xanh – sạch – đẹp, góp phần xây dựng nông thôn văn minh, thân thiện môi trường.

Theo báo cáo, tỷ lệ hộ dân sử dụng nước hợp vệ sinh ở khu vực nông thôn đạt gần 100%, trong đó tỷ lệ hộ dùng nước sạch từ hệ thống cấp nước tập trung đạt mức cao. Những con số này cho thấy nỗ lực lớn của địa phương trong đầu tư hạ tầng cấp nước, xử lý rác thải, và thay đổi hành vi sinh hoạt cộng đồng – nền tảng quan trọng để hướng đến nông thôn mới kiểu mẫu xanh và an toàn.

Từ những thành tựu trong chuyển đổi số, bảo vệ môi trường và bảo đảm an ninh trật tự, Ninh Bình đang từng bước hoàn thiện các tiêu chí nông thôn mới nâng cao, hướng tới mô hình nông thôn thông minh, đáng sống. Hạ tầng hiện đại, không gian xanh sạch, đời sống văn hóa phong phú, an ninh vững chắc.