Điểm nghẽn mặt bằng cản trở thi công cao tốc trọng điểm quốc gia

Nghẽn mặt bằng dự án cao tốc nghìn tỉ đồng

Là một trong những dự án hạ tầng trọng điểm vùng miền núi phía Bắc, tuyến cao tốc Chợ Mới – Bắc Kạn (Thái Nguyên) được kỳ vọng tạo đột phá liên kết vùng.

Tuy nhiên, dự án vẫn đang gặp khó khăn, vướng mắc trong mặt bằng khiến nhiều hạng mục thi công chưa thể triển khai đồng bộ.

Dự án cao tốc Chợ Mới – Bắc Kạn được khởi công tháng 3.2025, công trình có tổng chiều dài 28,8km, trong đó tuyến chính 28,4km, tuyến nối dài 0,4km.

Điểm đầu nối cao tốc Thái Nguyên – Chợ Mới, điểm cuối kết nối cao tốc Bắc Kạn – Cao Bằng.

Tuyến được thiết kế theo tiêu chuẩn quy mô bốn làn, tổng vốn đầu tư hơn 5.750 tỉ đồng. Đây là công trình trọng điểm mở hướng thúc đẩy phát triển kinh tế.

Trước đó, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã ký quyết định bổ sung tuyến Chợ Mới – Bắc Kạn vào danh mục công trình quan trọng Quốc gia, trọng điểm ngành Giao thông vận tải.

Ghi nhận của PV Báo Lao Động thời điểm đầu tháng 9.2025, nhiều diện tích mặt bằng dự án đã bàn giao song hiện trạng vẫn “xôi đỗ”.

Mặt bằng bàn giao khoảng 24/28km nhưng thi công thực tế mới chỉ đạt hơn 8km, chia thành nhiều đoạn nhỏ lẻ.

Nguyên nhân chủ yếu do một số hộ dân chưa đồng thuận, yêu cầu bổ sung cơ chế hỗ trợ.

Một số trường hợp khác chưa nhận tiền bồi thường khiến diện tích đã bàn giao vẫn khó triển khai đồng bộ.

Bên cạnh đó, có hộ giữ đất chờ thu hoạch cây cối để bán. Đáng chú ý, tình trạng người dân rào chắn xuất hiện tại thôn Nà Giảo, xã Thanh Thịnh gây cản trở thi công.

Loay hoay tháo gỡ vướng mắc

Các vị trí vướng mắc chủ yếu hiện nay liên quan đất ở, đất sản xuất, hạ tầng công cộng khiến thi công dây chuyền bị gián đoạn.

Tại xã Thanh Thịnh và Thanh Mai, nhiều đoạn tuyến có máy móc nhưng hoạt động cầm chừng.

Một số khu vực đường điện chưa di dời, nhà thầu buộc dừng lại chờ mặt bằng sạch mới triển khai tiếp.

Công tác tìm bãi tập kết đất đá dư thừa gặp khó do địa hình núi dốc, sát suối, việc mở điểm đổ thải mới chậm khiến khối lượng nền móng bị ùn ứ.

Nguồn cung vật liệu xây dựng khan hiếm, các mỏ đá công suất thấp không đáp ứng nhiều dự án cùng lúc khiến một số hạng mục trên tuyến cao tốc phải giãn tiến độ.

Bên cạnh đó, thời tiết mưa lớn bất thường từ đầu năm gây ngập úng, sạt trượt taluy, tác động trực tiếp đến nền móng.

Thông tin với PV Báo Lao Động, đại diện một đơn vị thi công cho biết, theo dự kiến, công trình sẽ hoàn thành vào năm 2026, tuy nhiên đến nay, tiến độ giải phóng mặt bằng (GPMB) vẫn chưa đạt yêu cầu.

Nguyên nhân chủ yếu do người dân chưa đồng thuận đơn giá bồi thường, khu tái định cư chưa hoàn thiện, nhiều hộ tự lo chưa tìm đất phù hợp, trong khi việc di dời hạ tầng kỹ thuật vẫn chậm.

Do vậy, nhà thầu chỉ thi công cầm chừng từng đoạn, nguồn lực dàn trải, khiến kế hoạch hoàn thành dự án đứng trước khả năng không đạt đúng tiến độ đã được kỳ vọng trước đó.

Trước đó, đơn vị cũng đã kiến nghị UBND tỉnh Thái Nguyên chỉ đạo các đơn vị di dời hạ tầng kỹ thuật trong tháng 9, riêng đường điện cao thế hoàn tất chậm nhất tháng 12.2025.

Công tác GPMB toàn tuyến cần được bàn giao sạch trong tháng 9, đây là điều kiện then chốt để nhà thầu có thể triển khai đúng kế hoạch.

Hai khu tái định cư tại xã Thanh Thịnh và xã Thanh Mai cũng đang được xây dựng gấp rút, giúp người dân nhanh chóng ổn định nơi ở mới.

Một giải pháp quan trọng khác là bố trí bãi đổ thải, đại diện một đơn vị thi công đề xuất cơ chế thu hồi và giao đất theo mô hình cao tốc Đồng Đăng – Trà Lĩnh nhằm xử lý triệt để lượng đất đá thừa.

Về nguồn vật liệu, đơn vị kiến nghị tỉnh chỉ đạo các mỏ đá nâng công suất để kịp đáp ứng nhu cầu, nếu không tình trạng thiếu hụt sẽ gây tác động trực tiếp đến tiến độ thi công toàn tuyến.